Επίσκεψη στο σπίτι του Ελευθέριου Βενιζέλου – Χανιά.


Σε μία από τις επισκέψεις μου στα γραφικά Χανιά, πέρασα από το σπίτι του Ελευθέριου Βενιζέλου στην όμορφη περιοχή της Χαλέπας το οποίο στις μέρες μας λειτουργεί σαν μουσείο..αξίζει να το επισκεφτείτε όσοι βρεθείτε εκει. Η εμπειρία είναι μοναδική.

Ελευθέριος Βενιζέλος: Η ζωή και το έργο του.
Ο σημαντικότερος Έλληνας πολιτικός, ευφυής, ρεαλιστής και οραματιστής, ευέλικτος και τολμηρός, διέθετε μια εντυπωσιακή προσωπική ακτινοβολία. Γεννήθηκε τον Αύγουστο του 1864 στις Μουρνιές των Χανίων από τον Κυριάκο Βενιζέλο και την Στυλιανή Πλουμιδάκη. Το 1866 η οικογένειά του μετακόμισε στη Σύρο, όπου έμαθε τα πρώτα του γράμματα. Στη συνέχεια φοίτησε στη Νομική σχολή της Αθήνας, από όπου πήρε το πτυχίο του το 1887 και επέστρεψε στα Χανιά, όπου και άσκησε το επάγγελμα του δικηγόρου. Παντρεύτηκε την Μαρία Κατελούζου, με την οποία απέκτησε δυο παιδιά, το Σοφοκλή και τον Κυριάκο∙ κατά τη γέννηση του Κυριάκου η Μαρία Κατελούζου πέθανε και μετά από χρόνια ο Βενιζέλος ξαναπαντρεύτηκε την Έλενα Σκυλίτση.
Ήταν ο πρωτεργάτης της Κρητικής επανάστασης και το 1910 έγινε για πρώτη φορά πρωθυπουργός της Ελλάδας. Υπήρξε επίσης ο πρωτεργάτης της πολιτικής και οικονομικής ανόρθωσης της χώρας και της νικηφόρας έκβασης των Βαλκανικών πολέμων (1912-1913).

Ένα από τα επιτεύγματά του ήταν ο διπλασιασμός της έκτασης της χώρας που περιλάμβανε και την προσάρτηση της Κρήτης το 1913. Κατά τον Α΄ παγκόσμιο πόλεμο συγκρούστηκε με τον βασιλιά Κωνσταντίνο, γεγονός που είχε ως αποτέλεσμα τον Εθνικό Διχασμό. Με δύο ριζοσπαστικές πρωτοβουλίες του (1923) – την υποχρεωτική ανταλλαγή των πληθυσμών (Ελλήνων και Τούρκων) και τη Συνθήκη της Λωζάνης, που καθόρισε τα σύνορα ανάμεσα στην Ελλάδα και την Τουρκία- άλλαξε τον προσανατολισμό της ελληνικής πολιτικής και έβαλε τα θεμέλια της ειρηνικής ανάπτυξης. Κορυφαία επιτυχία του επίσης ήταν το ελληνοτουρκικό σύμφωνο φιλίας (1930). Πραγματοποιήθηκαν δύο δολοφονικές απόπειρες εναντίον του, η μία το 1920 στο σιδηροδρομικό σταθμό της Λυών στο Παρίσι και η άλλη στην Κηφισιά το 1933. Δυστυχώς όμως το όνειρο των αντιπάλων του Βενιζέλου έγινε πραγματικότητα με τον θάνατό του λόγω γρίπης, το Μάρτιο του 1936 στο Παρίσι.

Το πατρικό σπίτι του Ελευθερίου Βενιζέλου. 🌿
Ο καταξιωμένος αυτός πολιτικός έζησε 25 συνεχή χρόνια (1880-1906) στο πατρικό του σπίτι στην Χαλέπα των Χανίων και αργότερα, όταν έγινε ο μεγάλος ηγέτης της Ελλάδας, διέμενε σ’ αυτό κατά διαστήματα από το 1927 έως το 1935. Το σπίτι αυτό το αγάπησε πολύ∙ είναι χαρακτηριστικό ότι, ακόμα και όταν έλειπε, έδινε συμβουλές για την περιποίησή του. Αυτό ήταν το σπίτι της ζωής του. Εκεί έζησαν οι γονείς, τα αδέρφια του, τα παιδιά και τα εγγόνια του. Εκεί δημιούργησε την οικογένειά του. Εκεί έφερε νύφη τη λατρευτή του Μαρία. Εκεί γεννήθηκαν τα παιδιά τους. Και εκεί ένιωσε το μεγάλο πόνο στο χαμό της Μαρίας. Ακόμα είναι το σπίτι που φιλοξένησε το θρήνο των Κρητικών στην κηδεία του ίδιου. Είναι ένα σπίτι γεμάτο ιστορία.

Το 1877 ο Κυριάκος Βενιζέλος κατασκεύασε αυτό το διώροφο νεοκλασικό οίκημα, το οποίο πήρε τη σημερινή του μορφή το 1927 από τον Ελευθέριο. Αποτελείται από το ισόγειο και τον πρώτο όροφο. Τα κύρια δωμάτια του ισογείου είναι το επίσημο πολιτικό γραφείο του, η τραπεζαρία, το σαλόνι και το ιδιαίτερο μικρό γραφείο του. Αρχικά, στο πολιτικό γραφείο υπάρχει το ξυλόγλυπτο, δρύινο γραφείο του εθνάρχη με το μελανοδοχείο που είχε φέρει ο ίδιος από το Παρίσι. Πίσω από αυτό είναι η πολυθρόνα του με λαδοπράσινη βελούδινη ταπετσαρία και ψηλή πλάτη. Ολόγυρα ράφια και βιβλιοθήκες, γεμάτες με βιβλία τοποθετημένα πρόσφατα. Μόνο η τελευταία σειρά της βιβλιοθήκης πίσω από το γραφείο έχει βιβλία αυθεντικά δικά του, καθώς τα περισσότερα καταστράφηκαν την περίοδο της γερμανικής κατοχής, όταν οι Γερμανοί είχαν επιτάξει το σπίτι και είχαν εγκαταστήσει τον Γερμανό διοικητή σε αυτό. Στο χώρο του γραφείου δεχόταν προσωπικότητες και έκανε τις επίσημες συζητήσεις του. Δίπλα, βρίσκεται ο χώρος που λειτουργούσε είτε ως τραπεζαρία είτε ως αίθουσα συσκέψεων. Το θαυμασμό του επισκέπτη προκαλούν οι επενδυμένοι με ξύλο τοίχοι καθώς και το μεγάλο χειροποίητο κιλίμι του 1900 με τα γεωμετρικά σχήματα.

Στο κέντρο της αίθουσας υπάρχει η μεγαλόπρεπη τραπεζαρία περιστοιχισμένη από δώδεκα καρέκλες. Επάνω στον μπουφέ είναι τοποθετημένο ένα κρυστάλλινο βάζο, δώρο στο Βενιζέλο το 1932, πάνω στο οποίο είναι χαραγμένη η μορφή του ίδιου με τον αγαπημένο του εγγονό Κυριάκο.

Απέναντι από το γραφείο του ο επισκέπτης βλέπει το σαλόνι με τους σημαντικούς πίνακες Κρητών ζωγράφων, όπως του Κοκότση και τα πορτρέτα της αγαπημένης του Μαρίας, του έφηβου Βενιζέλου και του ίδιου σε μεγαλύτερη ηλικία που δωρίσθηκε από τους φοιτητές του Πανεπιστημίου Αθηνών το 1915. Στον ίδιο χώρο βρίσκονται περίτεχνα έπιπλα της εποχής και ένα γραμμόφωνο «τελευταίας τεχνολογίας»- για την εποχή εκείνη- δώρο από τον Εμμανουήλ Μπενάκη, στενό φίλο της οικογένειας.

Στο διάδρομο είναι κρεμασμένες φωτογραφίες με πολιτικό, ιστορικό και προσωπικό περιεχόμενο. Μία από αυτές είναι η σπάνια φωτογραφία της συνάντησης των ηγετών κατά την υπογραφή της συνθήκης του Βουκουρεστίου (1913) μετά το τέλος του Β΄ Βαλκανικού Πολέμου∙ χαρακτηριστική είναι η χαμογελαστή φυσιογνωμία του Ελευθερίου Βενιζέλου. Κατόπιν, καθώς η περιήγηση στο ισόγειο τελειώνει, ο επισκέπτης συναντά τη σκάλα που οδηγεί στον επόμενο όροφο.

Στον πρώτο όροφο είναι επισκέψιμα τρία δωμάτια, το πρόχειρο γραφείο, το υπνοδωμάτιο του πολιτικού και ένας εκθεσιακός χώρος. Στο πρώτο δωμάτιο υπάρχει ένα μικρό γραφείο με τον δερμάτινο χαρτοφύλακά του από το Παρίσι, μία ξύλινη ντουλάπα και ένα σιδερένιο κρεβάτι, στο οποίο ξεκουραζόταν κάνοντας ένα μικρό διάλειμμα από την απαιτητική καθημερινότητα του. Πίσω από το έπιπλο του γραφείου, στον τοίχο υπάρχει μια σπάνια εικόνα με τον Άγιο Ελευθέριο ένθρονο, έργο αγιορείτη μοναχού, αφιερωμένο στον Ελευθέριο Βενιζέλο το 1909. Δίπλα είναι το ιδιαίτερο υπνοδωμάτιό του, όπου βρίσκεται το κρεβάτι του, η ντουλάπα, ένα ξύλινο έπιπλο με καθρέφτη και ένα κομψό ανάκλιντρο. Στο δωμάτιο αυτό ο επισκέπτης παρατηρεί τα περίφημα γαλλικά καλοριφέρ, που εγκαταστάθηκαν σε όλο το σπίτι το 1934 και αποτέλεσαν τα πρώτα καλοριφέρ στα Χανιά. Εντυπωσιάζεται επίσης από τα τεράστια και πολύτιμα παλιά χαλιά που ντύνουν όλο σχεδόν το ξύλινο δάπεδο της οικίας. Τελειώνοντας την ξενάγηση, ο επισκέπτης οδηγείται σε ένα χώρο με τα σημαντικότερα εκθέματα του σπιτιού. Εκεί τον κυριεύει το δέος, όταν αντικρίζει τα προσωπικά αντικείμενα του Ελευθερίου Βενιζέλου και της οικογένειάς του, όπως τα περίφημα ματωμένα ρούχα από την πρώτη απόπειρα δολοφονίας εναντίον του στο σταθμό της Λυών στο Παρίσι. Παρατηρώντας τα βλέπει κανείς ότι η μία σφαίρα κατευθύνθηκε στην αριστερή ωμοπλάτη και η άλλη στον αριστερό γλουτό. Ακόμη αξίζει να αναφέρουμε ότι είναι εκτεθειμένο ένα μέρος της χειρόγραφης μετάφρασης του Θουκυδίδη, η ποιμαντορική ράβδος του εθνάρχη (δώρο από το Άγιο Όρος), μία ζώνη αναμνηστική από τους βαλκανικούς πολέμους με χαραγμένο το πορτρέτο του, ένα από τα πιστόλια που είχε ως επαναστάτης και τέλος μια φθαρμένη ρόδα από το Pacard αυτοκίνητό του. Το πιο σημαντικό έκθεμα είναι οι δύο πένες του Βενιζέλου: η μία με το χρυσό φτερό είναι εκείνη με την οποία υπέγραψε τη συνθήκη των Σεβρών, και η άλλη με την πέτρινη επένδυση είναι εκείνη με την οποία υπέγραψε τη συνθήκη της Λωζάνης.

Στον εξωτερικό χώρο της έπαυλης, εκτός από τα ποικίλα καλλωπιστικά φυτά και τους δύο αιωνόβιους φοίνικες, υπάρχει και ένα μικρό αμπέλι, το οποίο φρόντιζε προσωπικά ο Ελευθέριος Βενιζέλος με πολλή αγάπη και ιδιαίτερη προσοχή, έχοντας ο ίδιος επιλέξει τις ποικιλίες του κλήματος. Είναι αξιοσημείωτο ότι και σήμερα γίνεται προσπάθεια να καλλιεργηθεί το αμπέλι αυτό με τις ίδιες ακριβώς ποικιλίες. Επίσης στην αυλή υπάρχουν τέσσερις πέτρες «αναθέματος» κατά του μεγάλου πολιτικού από ελληνικές κοινότητες την περίοδο του εθνικού διχασμού.

Τελικά, όπως αναφέρει η Ζωή Μητσοτάκη, «η επίσκεψη στο ιστορικό αυτό σπίτι είναι προσκύνημα. Ξυπνά μνήμες και επιφυλάσσει συγκινήσεις. Δεν πρόκειται για ένα απλό σπίτι. Πρόκειται για ένα μνημείο.»

Το σπίτι όπου γεννήθηκε ο Ελευθέριος Βενιζέλος στις Μουρνιές Χανίων.

Φωτογραφίες: ´Ελενα Χαλιβελάκη.
Πληροφορίες: http://3gym-chanion.chan.sch.gr

Advertisements
This entry was posted in ΓΕΝΙΚΗ and tagged . Bookmark the permalink.

2 Responses to Επίσκεψη στο σπίτι του Ελευθέριου Βενιζέλου – Χανιά.

  1. Ο/Η Δημήτρης Χαλιβελάκης λέει:

    Συγχαρητήρια για την ανάρτηση, τις πολύ ωραίες φωτογραφίες και την πολύ καλή περιγραφή της ιστορίας του ιστορικού μουσείου της οικίας Ελευθερίου Βενιζέλου. Θέλω να προσθέσω οτι το αυτοκίνητο ειναι δωρεά της Παγκρητικής Αμερικής, με πρωτεργάτες της ανεύρεσης και ανακαίνησης ο Γιαννης Κοκολάκης, Στελιος Κογχηλάκης, Δημήτρης Χαλιβελάκης. Επίσης θελω να σας κάνω γνωστό οτι η Παγκρητική χρηματοδότησε με 40.000 Δολλάρια την εκδοση στην Αγγλική την ιστορία του Βενιζέλου την οποία διένειμε στα μέλη της Παγκρητικής, στο Κογκρέσο και στις βιβλιοθήκες των μεγαλων Πανεπιστημίων.

    • Ο/Η Έλενα λέει:

      Σ’ ευχαριστώ πολύ Δημήτρη..το έργο σου, μαζί με άλλους συμπατριώτες, είναι γνωστό και αναγνωρισμένο..έχετε προσφέρει πολλά στα Χανιά μας, για την ιστορία και τη παράδοσή τους. Το Μουσείο τώρα πια του Ελευθέριου Βενιζέλου είναι ένα αξιολογότατο μνημείο που πρέπει όλοι να επισκέπτονται. 🌿

Σχολιάστε!

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s